‘Duizend gasten zijn duizend keer één gast.’ voor Wouter Verkerk - adviseur, spreker en auteur - zit daar de kern van goed ondernemerschap. Geen gemiddelden, geen dashboards als heilige graal, maar échte aandacht. Al ruim vijftien jaar fileert hij horecabedrijven op gastvrijheid, rendement en leiderschap. Gestaag bouwt hij aan praktische methodieken waarmee horecaondernemers ongelooflijke gastvrijheid tot hun standaard kunnen maken. ‘Offline samenkomen is urgenter dan ooit.’ Daarom pleit hij voor owner driven horeca, verbindend leiderschap en bedrijven die meebewegen als een zwerm spreeuwen in de lucht - fluïde, scherp en mensgericht.

Gedrevenheid

Wouter is een trendduider, een adviseur die afpelt, aanscherpt en confronteert. ‘Als er een klik is met een ondernemer, durf ik volledig te vertrouwen op mijn creativiteit. Ik zag horecazaken waar twee miljoen euro omzet doorheen ging en waar onderaan de streep nauwelijks iets overbleef. Dan ga je afpellen. Wat gebeurt er bij personeel? Inkoop? Marketing? Operatie? Daar ontwikkel ik tools voor, test in de praktijk en begeleid teams.’
Zijn visie krijgt vorm in boeken, in zijn dagelijkse podcast Tien voor Tien met Gijsbregt Brouwer en in zijn werk met Plan Boutique. Hij begeleidt ondernemers in Nederland, België en Curaçao en reist naar Azië en Las Vegas om te zien hoe het elders werkt. ‘In het buitenland voel je de urgentie sterker. Huurprijzen zijn hoog, marges staan onder druk. Iedere gast moet een geweldige ervaring hebben én maximaal besteden. Die gedrevenheid fascineert me.’

‘Je moet altijd meebewegen met de tijdgeest'

Heroïne

We kunnen thuis eten, werken en bestellen. Waarom zou je nog naar een horecazaak gaan? Volgens Wouter staan we op een kantelpunt, leven we in een interbellum. ‘Gemiddeld zitten we zes tot zeven uur per dag op ons scherm. Dat gedrag is vergelijkbaar met een heroïneverslaving. Een like of berichtje geeft direct dopamine. Maar het maakt mensen ook eenzaam. Juist daardoor groeit de behoefte aan offline ontmoeting. Alleen: die ontmoeting ziet er anders uit dan vroeger. Het gesprek heb je vaak al online gevoerd. Als je elkaar live ziet, wil je iets dóen. Een spel spelen, naar het theater, een experience delen.’
Nieuwe generaties leiden twee levens - één online, één offline. Oudere generaties zoeken hun weg in die nieuwe dynamiek. Voor horecaondernemers ligt hier een groeimarkt. ‘Singles bijvoorbeeld. Datingapps stimuleren steeds vaker offline ontmoeten. Daar ligt enorme potentie.’

Gasten lezen

Een gast is niet één type mens. ‘Een gast heeft vele gezichten,’ stelt Wouter. ‘Hij komt binnen met oortjes in en wil zelf bestellen. Of zit opgedirkt klaar voor een lunch met zijn moeder en verlangt aandacht. Of heeft een blind date. Of een zakelijke afspraak.’ Die rollen vragen verschillende benaderingen. Horeca is de plek waar mensen hun offlineleven vormgeven. Ondernemers moeten leren snel te scannen, hun gasten leren lezen: wat heeft deze persoon nú nodig? ‘Misschien moeten we ooit gewoon vragen: wat voor service wenst u vandaag? We vragen ook hoe iemand zijn biefstuk wil.’
Dansen op de vulkaan
Waar vroeger horecazaken merken bouwden, ziet Wouter nu het omgekeerde gebeuren: merken en lifestyletrends bepalen het speelveld. ‘Twee miljoen mensen ontbijten met eiwitshakes, maar ik zie het nauwelijks terug op horecakaarten. Matcha, alcoholvrij, eiwitrijk - wie die signalen negeert, loopt achter.’ De klassieke bruine kroeg verdwijnt. Ondernemers die vasthouden aan ‘zo deden we het altijd’ komen in de knel. ‘Je moet altijd meebewegen met de tijdgeest. Als er maatschappelijke onrust is, zie je dat de horeca juist opleeft. Mensen willen elkaar zien, praten, relativeren – dansen op de vulkaan als het ware. Maar dan moet je als ondernemer wel aansluiten bij wat er speelt en waar de behoefte ligt.’

Owner driven

Zichtbaarheid van de ondernemer is cruciaal. ‘Online vinden we anonimiteit prima. Offline willen we persoonlijkheid. Verbinding met een eigenaar.’ Volgens Wouter bewegen we richting owner driven horeca, waar senioriteit en eigenaarschap voelbaar zijn. ‘Een bedrijfsleider van een keten zit anders in de wedstrijd dan een ondernemer. Bij die laatste hangt er meer vanaf en dus is er meer betrokkenheid. Dat voel je als gast.’
De beste ondernemers kiezen niet altijd voor de meest rendabele optie. ‘Een duurder wijnglas gewoon omdat wijn daarin beter smaakt - een rekenmeester begrijpt dat misschien niet. Maar het verschil willen maken in de beleving voor een gast, geven vanuit je hart, dát is de drive.’

Verbindend leiderschap

Gastvrijheid begint achter de schermen. ‘Als een team het onderling niet fijn heeft, voelen gasten dat direct.’ Verbindend leiderschap betekent: eerst je eigen mensen samenbrengen. Practice what you preach. De tijd van ‘zo werkt het hier nu eenmaal’ is voorbij. Lange werkdagen, harde omgangsvormen, onveiligheid, dat past niet in deze tijdgeest. ‘Mensen veranderen, maatschappijen veranderen. Train je kernwaarden. Herhaal ze. Handhaaf ze. Als ondernemer ben jij het voorbeeld.’ Gastvrijheid is aan te leren. Niet als trucje, maar als cultuur. ‘Leer je team bijvoorbeeld altijd een flesje water mee te geven aan een chauffeur van een leverancier. Kleine, attente gewoontes maken de wereld mooier.’
Drie kleine ingrepen maken volgens Wouter direct verschil:
1. Zorg dat iedere gast binnen achttien seconden oogcontact heeft.
2. Voorkom in de eerste vijf minuten elke vorm van stress.
3. Denk na over beleid rond mobiel- en laptopgebruik.

Het zijn simpele principes, maar ze bepalen of iemand zich gezien en op het gemak voelt.

De horecazaak van de toekomst

Als we samenkomen écht serieus nemen, wordt een horecazaak geen statisch concept maar een fluïde systeem. ‘Een doos met variabelen, configuraties: prijs, personeel, assortiment, gastvrijheid. Als een zwerm spreeuwen die organisch meebeweegt.’ Flexibiliteit wordt essentieel. In supermarkten liggen meer dan 150 varianten alcoholvrije drank. Wie niet monitort en beweegt, loopt achter. Corona is hierin een kantelpunt geweest. Onder druk van schulden professionaliseert de sector in rap tempo. Concepten worden aangescherpt, kostenbewustzijn groeit.
Maar uiteindelijk draait het niet om spreadsheets. ‘Mensen komen niet alleen om te eten. Ze willen iets meemaken. Zichzelf verwennen. Status en lifestyle uitdragen. Het verlangen zit in de beleving.’

— Nathalie, StoryCurator